2008-01-20 20:21:49
Wóz pogotowia technicznego WPT Mors
Wóz pogotowia technicznego Mors jest podstawowym pojazdem zabezpieczenia technicznego pododdziałów zmechanizowanych Wojska Polskiego, wyposażonych w bojowe wozy piechoty BMP-1 (BWP-1) - polskie jednostki pancerne i kawalerii pancernej wyposażone w czołgi podstawowe (T-72/PT-91) posiadają wozy zabezpieczenia technicznego typów WZT-2 i WZT-3, natomiast bataliony czołgów Leopard 2 - wozy zabezpieczenia technicznego Bergepanzer 2A2.
Konstrukcja wozu pogotowia technicznego WPT Mors oparta jest na podwoziu transportera opancerzonego MTLB. MTLB powstał w latach sześćdziesiatych ub. wieku jako uniwersalny, wielozadaniowy transporter opancerzony (serii MT), służący do przewozu żołnierzy i środków bojowych, holowania sprzętu i uzbrojenia (np. armat ppanc.), jako nośnik uzbrojenia lub wyposażenia specjalistycznego (wozy przeciwlotnicze, przeciwpancerne, moździerze, dowodzenia, inżynieryjne, łączności, itp.) oraz wóz pomocniczy np. szkolny. Na zmodyfikowanym podwoziu MTLB zbudowano 122 mm haubicę samobieżną 2S1 Goździk.
WPT Mors jest jednym z rodziny specjalistycznych wozów zabezpieczenia technicznego i bojowego, opracowanych na bazie zmodernizowanego gąsienicowego transportera opancerzonego MTLB i produkowanych w Polsce, w Hucie Stalowa Wola w Stalowej Woli. Huta Stalowa Wola, należąca dziś go holdingu Grupa Bumar, oferuje, oprócz transportera MTLB w wersji podstawowej, wozy:
- Bor - transporter amunicyjny (dla pododdziałów artylerii samobieżnej) - prototyp,
- Durian - transporter inżynieryjny - seryjny,
- Hors - transporter rozpoznania inżynieryjnego - seryjny,
- Kroton - transporter inżynieryjnego systemu minowania narzutowego - seryjny,
- Lotos - opancerzony transporter sanitarny - seryjny,
- Łowcza-3 - opancerzony wóz dowodzenia pododdziałem obrony przeciwlotniczej - seryjny,
Oraz będacy tematem niniejszego tekstu
- Mors - opancerzony wóz pogotowia technicznego
W Polsce opracowano również - na podwoziach MTLB - prototypy m.in.: zestawu przeciwlotniczego Sopel/Stalagmit (z dwoma sprzężonymi 23 mm armatami plot. 2A14 i pociskami rakietowymi Strzała-2M/Grom), transportera opancerzonego MTLB-23M Krak (z armatą 2A14 kal. 23 mm, granatnikiem SPG-9 i 7,62 mm km PKT, wozu dowodzenia artylerii samobieżnej Opal. Na 7 pojazdach MTLB zamontowany jest również, używany przez polskie Wojska Lądowe, zautomatyzowany zestaw rozpoznawczo-zakłócający Przebiśnieg (wóz dowodzenia, 3 wozy rozpoznawcze, 3 zakłócające).
Gąsienicowy wóz pogotowia technicznego Mors przeznaczony jest do:
- obserwacji i technicznego rozpoznanie pola walki,
- ewakuacji sprzętu (przede wszystkim bojowego) z pola walki,
- udzielania pomocy technicznej i medycznej walczącym,
- wykonywania prostych prac inżynieryjnych.
Pojazdy WPT Mors wykorzystywane są do ewakuacji z pola walki gąsienicowych bojowych wozów piechoty BWP-1 oraz innych pojazdów o masie całkowitej do 14 000 kg. Ponadto WPT Mors umożliwia wykonanie prostych napraw sprzętu lub holowanie do pododdziałów remontowych, które są wyposażone w ruchome warsztaty obsługowo-remontowe. Pojazd może spełniać także w ograniczonym zakresie zadania pojazdu ewakuacji medycznej. Każdy polski batalion zmechanizowany posiada dwa WPT Mors w plutonie remontowym.
Opis techniczny
Gąsienicowy, pływający wóz pogotowaia techniocznego i zabezpieczenia inżynieryjnego. Załoga 3 odoby (dowódca, kierowca, mechanik).
Konstrukcja wozu pogotowia technicznego WPT Mors oparta jest na podwoziu zmodernizowanego pływającego transportera opancerzonego MTLB. Pojazd posiada spawany z blachy stalowej szczelny kadłub, o grubości pancerza 7-14 mm. Uklad jezdny składa się z 6 par pojedynczych kół nośnych z bandażami gumowymi, mocowanych na wałkach skrętnych, 2 kół napędowych (z przodu) i 2 napinających (z tyłu), gąsienice nie mają rolek podtrzymujących je w górnym biegu - opadają na koła nośne. Pierwsze i ostatnie pary kół nośnych mają hydrauliczne tłumiki drgań. Gąsienice metalowe, jednosworzniowe, dwugrzebieniowe. Napęd w wodzie zapewniają gąsienice i tunele hydrodynaniczne nad nimi.
WPT Mors
W przedniej części pojazdu znajdują się miejsca dowódcy (z prawej) i kierowcy (z lewej), a za nimi przedział roboczy. Kierowca i dowódca dysponują włazami w stropie kadłuba, oknami w górnej, przedniej ścianie wozu (zamykanymi klapami), optycznymi i noktowizyjnymi przyrządami obserwacyjnymi. Nad miejscem dowódcy znajduje się wieża z uzbrojeniem obronnym transportera. W śordkowej częsci pojazdu znajduje się przedział napędowy. Mors jest napędzany przez widlasty, 8-cylindrowy silnik wysokoprężny JAMZ 238W o pojemności 14,860 cm, umieszczony podłużnie w centralnej części kadłuba pojazdu, z lewej strony, za miejscem kierowcy, chłodzony płynem. Moc silnika 176,5 kW (240 KM) przy 2100 obr./min. Układ przeniesienia napędu stanowią: sprzęgło główne dwutarczowe, skrzynia przekładniowa mechaniczna z reduktorem (6 biegów do przodu, 1 do tyłu), mechanizmy skrętu - sprzęgło boczne z hamulcami taśmowymi, hamulce uruchamiane pneumatycznie i przekładnie boczne. Wyposażeniem wozu to radiostacja UKF R-123, urządzenie filtrowentylacyjne, urządzenie ogrzewcze, układ przeciwpożarowy, urządzenia rozpoznania przeciwchemicznego, czołgowy telefon wewnętrzny R-124.
Wyposażenie ewakuacyjno-remontowe:
- urządzenie holujące z dwustronnym mechanizmem amortyzującym,
- zestaw ewakuacyjno-remontowy, przyrządy do spawania elektrycznego i gazowego,
- zestaw narzędzi specjalistycznych,
- żuraw o stałym wysięgu i udźwigu 15 kNm,
- wciągarka o sile uciągu 60 kN,
- zestaw saperski,
- lemiesz okopowy.
Uzbrojenie - pojazd wyposażony jest w jednoosobową wieżę z zainstalowanym na niej 12,7 mm wkm NSW z dziennym celownikiem optycznym (zapas amunicji 500 naboi), naprowadzanym ręcznie, mechanicznie przez dowódcę pojazdu oraz granaty obronne i pistolet sygnałowy. Załoga posiada broń osobistą (pistolety maszynowe).
Dane taktyczno-techniczne:
- Masa własna pojazdu: 12 700 kg;
- Masa holowanego sprzętu: 14 000 kg;
- Długość: 7140 (7378) mm;
- Szerokość: 3030 mm;
- Wysokość: 2305 mm;
- Prześwit: 400 mm;
- Rozstaw gśsienic: 2,3 m;
- Prędkość maksymalna: 60 km/h;
- Prędkość pływania: 6-8 km/h;
- Wysokość pokonywanych ścian pionowych: 0,6 m;
- Maksymalne pochylenie: 35 stopni;
- Maksymalne przechylenie: 25 stopni;
- Zasięg: 650 km (450 km w terenie)
Opracował: Tomasz Kwasek [kwato]
